Leve de spektakeldemocratie

Politicologie voor dummies

Dictatuur of democratie? Het zijn de twee bestuursvormen die vandaag tegenover elkaar staan. Een strikte politiestaat die geen inspraak of tegenspraak duldt, tegenover een regering-door-het-volk, wat de letterlijke maar ook tamelijk utopische betekenis is van het woord ‘democratie’. Wij westerlingen voelen ons goede democraten en verkiezen de laatste. Helaas met een wrang gevoel: er klopt van alles niet, we lijken meer in een farce te leven. De fameuze kloof tussen politiek en burger dus. Even de geschiedenis induiken, want daar is over nagedacht.

De vacature van Plato

De Griekse filosoof Plato (427-347 v.C.), een geboren en getogen Athener, was de eerste die het probleem ter hand nam. In zijn Politeia onderscheidt hij vijf bestuursvormen, van slecht naar uitmuntend: de tirannie (wat wij dictatuur noemen), de democratie (bestuur door het volk), de oligarchie (bestuur van de rijksten), de timocratie (een militair bestuur, zoals het toenmalige Sparta), en als summum de aristocratie: een regering van de besten, de meest competente leiders die ook, jawel, onbaatzuchtigheid voorop stellen.

Dé oplossing voor onze wijsgeer was de ‘aristocratie’: laat wijze mannen de staat besturen, filosofen dus zoals hij zelf…

Om maar te zeggen dat Plato geen hoge pet op had van de democratie. Iets meer dan de tirannie, maar niet veel meer. Het gewone volk dat inspraak wil en de staat meent te moeten besturen, kwalificeert hij als ‘darren’, met of zonder angel, respectievelijk dieven en bedelaars. Ze misbruiken de hen toegekende vrijheid en doen de staat vroeg of laat toch afzakken naar het stadium van de tirannie. Plato wist iets van verzuring af.

Dé oplossing voor onze wijsgeer was de ‘aristocratie’: laat wijze mannen de staat besturen, filosofen dus zoals hij zelf, die eindelijk uit hun grot konden komen. Deze onverbloemde sollicitatie leidde finaal zelfs tot het invullen van een echte vacature: toen de tiran Dionysios van Syracuse op Sicilië door de filosoof Dion werd afgezet, riep deze de hulp van Plato in om een filosofenregering te installeren. Zo gezegd zo gedaan, topadviseur Plato trad aan. Tot het regime van Dion zelf tirannieke trekjes kreeg, en Plato mocht kennis maken met politieke wet nummer één: macht heeft de neiging om zichzelf te stabiliseren, koste wat kost.

Met alle Chinezen

Lockdown in Shangai, mei 2022

Mokkend trok Plato zich terug en bleef een soort cultuurmarxisme avant-la-lettre verdedigen: de staat moet waken over goede zeden en correcte ideeën. Foute opinies zijn verboden, wie in gebreke blijft wordt uitgesloten van het maatschappelijke leven. Cancelcultuur zowaar.

Het weze duidelijk: Plato’s ‘aristocratische’ visie op het bestuur van de staat draaide rond een onvervalste éénpartijstaat ondersteund door een sterk politie-apparaat. Vandaag lijkt China het dichtst dat Platonisch ideaal te benaderen: een uitermate efficiënte bestuursvorm die op onvoorwaardelijke gehoorzaamheid is gebaseerd.

De coronapandemie -die vermoedelijk door de Chinese overheid zelf werd geïnitieerd- heeft de superioriteit bewezen van autoritaire regimes met zin voor efficiëntie.

Ook hier is een filosoof de inspiratiebron, namelijk Confucius (551 – 479 v.C), een bijna-tijdgenoot dus van Plato. Bij deze Chinese wijsgeer dezelfde ideeën van een bestuur-door-de-meest-bekwamen, staatsmanagers die de politieke correctheid bewaken en harde maatregelen durven nemen als de omstandigheden dat vereisen. Het volk is onbekwaam om de situatie te overzien, het moet aanvaarden en berusten.

De coronapandemie -die vermoedelijk door de Chinese overheid zelf werd geïnitieerd- heeft de superioriteit bewezen van autoritaire regimes met zin voor efficiëntie. Terwijl in westerse democratieën als de onze een praatbarak van parlementen en regeringen, al-dan-niet-zelfverklaarde experten en journalisten, tot een compleet imbroglio leidden, met overlegcomités waarin over het geslacht der engelen werd gediscussieerd, besliste Peking met één vingerknip om miljoenensteden in lockdown te laten gaan.

De Chinezen slikken het allemaal, omdat het systeem werkt, en omdat ze voldoende in de Confucianistische traditie geïndoctrineerd zijn. Daar besteedt de communistische partij veel tijd aan, want het monster van de democratie loert altijd om de hoek. Een antivaxbeweging van lieden die om persoonlijke redenen geen inenting tegen corona wensen, of problemen maken bij een QR-scan, is in China ondenkbaar. Noch Plato noch Confucius kennen zoiets als privacy of ‘persoonlijke redenen’. Het algemeen belang is absoluut.

Politieke clowns

Het ziet er sowieso naar uit dat heel de Platoonse piramide, met de aristocratie aan de top, als een hersenspinsel in mekaar stuikt. Er is nooit een aristocratie van topbestuurders geweest, hooguit hier en daar een betere, goedmenende politicus, die meestal als vreemde eend snel wordt gedeclasseerd in de partij. De democratieën verrotten aan snel tempo, maar ook de dictaturen zullen eroderen. Naarmate de Chinezen luxeproducten als vrije meningsuiting, inspraak, mensenrechten en privacy ontdekken, zal Peking inventiever voor de dag moeten komen dan met het rondstrooien van virussen en het afkondigen van groteske lockdowns. De Confuciaanse discipline zal afgelost worden door een spektakeldemocratie, met praatbarakken, ‘vrije’ sociale media -weliswaar onder politiek correcte supervisie-, veel sport en spel, idiote TV-kwissen, Warmste Weken enzovoort.

Macht corrumpeert, of beter: men moet al corrupt zijn om zich tot macht aangetrokken te voelen.

Het populisme gaat een grote toekomst tegemoet: Trump en Johnson zullen school maken. Ze spelen of speelden in de eerste divisie van de politieke commedia dell’arte. Plato had gelijk dat de democratie niet deugt, een louter spel is, maar hij onderschatte de kracht van de demagogie, de kunst om het volk te bespelen. De door hem versmade ‘darren’ zijn in de top van de piramide gekropen, men krijgt er hen nooit meer uit. Erger nog, ze tolereren uitsluitend nog andere, gelijkgezinde bedelaars in maatpak.

Macht trekt daarom per definitie psychopathisch aangelegde lieden aan. De filosoof-leider is een mythe die tot de politieke waan zelf behoort. Macht corrumpeert, of beter: men moet al corrupt zijn om zich tot macht aangetrokken te voelen. Bekijk onze politici, één voor één, en ruik hun narcistische lijfgeur die ze met mediatieke cosmetica en allerlei verkooppraatjes trachten weg te stoppen. Om het moment daarop in een TV-show te verschijnen als een echte nar. De vis rot aan de kop. In de marge, aan de staart, hebben ook columnisten, satireschrijvers en cartoonisten een broodwinning aan deze groteske vertoning.

De staat wordt een circus, totaaltheater, het publiek applaudisseert of schreeuwt luidkeels zijn afkeer uit. De politici zijn acrobatische clowns die zich vastklampen aan de trapeze van de instellingen, met een containerbegrip als ‘rechtstaat’ aangeduid. Iemand als Alexander De Croo, na 500 dagen en een embrouillage met een pornoster premier geworden louter wegens zijn familienaam, is technisch onbekwaam om te regeren maar beantwoordt perfect aan de uitgeschreven vacature van klucht-onderkoning, een soort Ubu Roi. Hij blijft met vlag en wimpel in Vlaanderen de meest populaire politicus. Een beter bewijs dat het volk regeert, is niet denkbaar.

Deze column is een voorpublicatie van mijn nieuw boek ‘Kakistocratie’ (Uitg. Doorbraak, september 2022).

Dit bericht werd geplaatst in Burgerzin en onzin, cacistocratie, Het politiek theater. Bookmark de permalink .

13 reacties op Leve de spektakeldemocratie

  1. madyvermeulen zegt:

    Er bestaat geen beter bewijs dat het volk NIET regeert dan het feit dat de regering De Croo 1 bestaat uit zeven verliezerspartijtjes…en evenveel ministers die niet eens op een verkiezingslijst stonden. Mooier bewijs dat datgene dat ons als democratie wordt verkocht stinkt als een skunk bestaat er niet.

  2. De Leeuw Dirk zegt:

    In China is het nooit verplicht geweest zich te laten vaccineren tegen covid 19.

    • Eric zegt:

      Hier ook niet, maar er werd gedurende een gans jaar een loodzware druk uitgeoefend. Verschil was dat men in China eerst de jongeren wou vaccineren, de ouderen kwamen aan het eind pas, als er nog voldoende vaccins over waren. Én de Chinese vaccins zijn minder effectief, maar ook minder riskant qua bijwerkingen omdat ze op de traditionele, niet de experimentele (mrna) wijze werden vervaardigd.
      Verder geef ik er toch de voorkeur aan in het westen te wonen, hoewel ook dat naar tirannie zweemt, zoals JS aangeeft. Maar een moordende zero-covidpolitiek zoals in Nieuw-Zeeland en China, met aansluitend genocidale lockdowns hebben we hier nooit meegemaakt (en hopelijk blijft dat zo, al weet je nooit met iemand als Gates, Schwab, Biden, Lauterbach en andere gekken aan de top).

  3. Tom zegt:

    Het feit dat A.De Croo de meest populaire politicus is (onbegrijpelijk gewoon) , bevestigt de Quote dat ‘ een volk de leiders krijgt dat ze verdient !’
    Al kan je jezelf vragen stellen over hoe representatief zo’n polls eigenlijk zijn mbt de meerderheid van het volk .

  4. Eric zegt:

    ‘Een beter bewijs dat het volk wel degelijk regeert, is niet denkbaar.’
    Een vrij volk is een geïnformeerd volk en daar ligt het probleem. Zolang de leugenpers informatie vervangt door propaganda en social engineers het beleid bepalen kunnen we niet over een vrij volk, noch over een democratie spreken. Een democratie vooronderstelt vrije burgers, nieuwsgierige burgers ook die weten hoe de vork aan de steel zitten en dan vrij kunnen kiezen. Heden zitten we met voorgelogen, murw geslagen, dom gehouden en gemakzuchtige burgers die de vieze pap slikken die hen voorgehouden wordt. En dat zal niet ‘gauw) veranderen, dus zullen we ook in de niet al te dichte toekomst een democratie kennen.

    • Eric zegt:

      Verbeteringen: ‘Een beter bewijs dat het volk wel degelijk regeert, is niet denkbaar.’
      Een vrij volk is een geïnformeerd volk en daar ligt het probleem. Zolang de leugenpers informatie vervangt door propaganda en social engineers het beleid bepalen kunnen we niet over een vrij volk, noch over een democratie spreken. Een democratie vooronderstelt vrije burgers, nieuwsgierige burgers ook die weten hoe de vork aan de steel zit en dan vrij kunnen kiezen. Heden zitten we met voorgelogen, murw geslagen, dom gehouden en gemakzuchtige burgers die de vieze pap slikken die hen voorgehouden wordt. En dat zal niet (gauw) veranderen, dus zullen we ook in de niet al te dichte toekomst geen democratie kennen.

      • madyvermeulen zegt:

        Eric. De veruit grootste Vlaamse partijen uitsluiten en een regering vormen met zeven looserspartijtjes, met zeven ministers die niet eens op een kieslijst stonden, en met een zelfverklaarde dweil als premier die 170.000 voorkeurstemmen minder behaalde dan De Wever en 107.000 mlnder dan Jambon, dat kan je onmogelijk democratie noemen.
        Wat de media betreft ben ik het volmondig met je eens, maar ook dat is niet nieuw. We werden nooit anders dan voorgelogen, murw geslagen, en dom gehouden door de politieke machthebbers en hun slaven van de media. De Pest Voor Vlaanderen prijkt op de eerste plaats. Verhofstadt en De Croo. zijn allebei kampioen in het liegen en bedriegen. Of is er iets veranderd sinds die twee de politieke vernieuwing propageren? Sinds de kopstukken van de PVV een nieuwe politiek cultuur beloofden?
        Aan de peilingen te zien slikken steeds minder “gemakzuchtigen” de vieze pap van de politiek en haar gesubsidieerde slavenpers. Een zoveelste gebroken belofte van de “liberalen”, die 20 jaar geleden de afschaffing van de subsidies aan de “kwaliteitsmedia” beloofden. Begrijpelijk als je weet dat de leugenpers de sterkhouders van de politiek zijn. Maar ook de vijfde macht verliest aan invloed bij de moegetergde bevolking. De politiek blijft de “kwaliteitsmedia” liever als een onmisbaar verlengstuk van zichzelf gebruiken.
        Dat een hoop gewone burgers politieke analfabeten zijn klopt. Als je toch geen invloed hebt op de politiek is het zinloos om er energie in te steken. Ik hoorde bij de gemakzuchtigen…..tot het Dutroux-schandaal uitbrak. Vergeet niet dat toen 300.000 burgers hun boosheid uitschruwelden in Brussel. Voor het eerst kreeg ik hoop dat er eindelijk iets zou veranderen. Ik liep niet alleen mee in die betoging. Ik was ook van de partij in Antwerpen, Hasselt en Neufchateau. De huidige liberale minister van justitie was er ook bij aan het justitiepaleis van Neufchateau. Ik stond erbij toen een groene politieker die lid was van de parlementaire commissie Dutroux (Lozie heette hij) kwam vertellen dat betogen geen zin meer had. Het vieze zaakje was al “gerecupereerd”. Was de “witte ridder” en voorzitter van die grandioos mislukte commissie ook geen liberaal?
        Wat heeft het de boze burgers opgebracht? Dat de minister van justitie geen krapuul meer vervroegd mag vrijlaten? En dat Melchior Wathelet het van minister van justitie tot rechter bij het Europees hof van Justitie schopte? De scheiding der machten heet dat.
        Justitie en de samengevoegde politiediensten werken slechter dan ooit. ALLES werkt slechter dan ooit!
        België is nooit een democratie geweest, en zal ook nooit méér worden dan een schandelijke spektakeldemocratie.

      • Gybie zegt:

        Dit beste Erik is idd. een betere visie van onze huidige democratie in belgiestan

  5. madyvermeulen zegt:

    Tom, als je weet dat 1000 Vlamingen bevraagd worden in die polls, evenveel Walen, en 500 Brusselaars, dan weet je ook dat deze polls bedrog zijn. Dan weet je ook hoe het komt dat een belgicistische franskiljon maar één plaats gezakt is de ranglijst van populairste politicus. EN dat dit niet de enige manier is waarop de Vlamingen in de zak worden gezet.

  6. jean clément zegt:

    het geloof in politiek is meelijwekkend: ALLE politieke partijen dienen het WEF: links en rechts zijn de vleugels van één vogel: het nazisme (boven en onder)…..Via perception management vonden ze de Untermensch uit, dan de Kodu eoorlog, de oorlog tegen terroristen en de oorlog tegen drugs. recent: covid, dat even fictief is al wijlen Carlos, AIDS en apenpokken.. of de klimaathysterie: zorgvuldig geplande bezigheidstherapie voor politieke belieevrs. Dus ook deze cynische besprekingen zijn zinloos ant versterken het systeem. doe zoals ik: geen media meer sinds 2020, noch MSM noch de alternatieve. En leef je leven met alle gelijkgezinden: een wereld van vrije mensen! nooit één covidmaatregel gevolgd en nul boetes gehad: als je je mensenrechten en de grondwet kent, is dat de enieg realiteit.

    • Eric zegt:

      Ik vrees toch dat u niet zal kunnen blijven doen alsof covid- en andere criminele maatregelen niet bestaan. Ik heb me ook zo weinig mogelijk van de maatregelen aangetrokken, maar ook u kon geen café of restaurant binnenstappen toen die gesloten waren, ook u kon geen grenzen over toen die gebarricadeerd waren (of u heeft misschien een sluipweg gevonden?), ook u heeft moeten afrekenen met de tirannieke en criminele vaccinatiedruk. Er bestaat nu éénmaal een realiteit en niemand heeft het vermogen te leven zonder met die realiteit rekening te houden, ook u niet. En overigens is covid wél een realiteit, gecreëerd door het establishment dat er vele voordelen heeft uit gehaald, maar desalniettemin een realiteit. Ik heb tweemaal een corona-infectie opgelopen (gelukkig omicron) en ik kan u verzekeren dat het wat anders is dan griep (maar daarom niet erger dan griep).
      Ik heb het gevoel dat u in een droomwereld leeft. Ik ken de mensenrechten en de grondwet, net als anderen die de moed en de energie hadden gerechtelijke processen aan te spannen en van een kale reis thuiskwamen omdat zowel een groot deel van de experten als van de rechters de moed niet vertoonden tegen de totalitaire regering met haar noodwetten (die het parlement uitschakelden en de democratie negeerden) in te gaan. Er waren uitzonderingen, en daarom is het wél goed de alternatieve media te volgen. Maar goed, als u lak heeft aan zowel het officiële narratief als aan kritische stemmen, dan leeft u verder in uw eigen gesloten wereldje, net zoals de meeste narcisten. In uw hoofd zal alles wel op orde zijn, zeker ?

  7. dzjakkeDzjakke zegt:

    Waarom vindt de auteur het nodig om het woord “Coronapandemie” te voorzien van een irrelevant en vermoedelijk dubieus bijzinnetje? Wil hij ons laten weten dat hij vermoedelijk denkt dat het virus niet mans genoeg is om zichzelf te presenteren zoals iedereen het kent, als uiterst besmettelijk?
    Kwaliteitskranten zoals avvvvkStandaard of De Morgen of beter: Allemaal, staan vol vermoedelijke nonsens. Dat heb ik pas nog ergens gelezen bij een auteur die ik ernstig vind en die ik respecteer.
    Ik denk dan maar aan het beste paard dat wel eens struikelt.

Reacties zijn gesloten.