Bracke en Van Ranst: het zou een mooi komisch duo kunnen zijn

VRB2Hebben de zoekers naar onderduikadressen al eens aan de Trammezandlei 122 in Schoten gedacht?    

Onlangs bekeek ik nog eens de slapstick Two Tars (‘Twee zeebonken’) uit 1929 van Stan Laurel en Oliver Hardy, bekend als de dikke en de dunne, en realiseerde me weer hoe geniaal die filmpjes in mekaar zitten. Dit soort humor gaat om voorzetten geven en binnenkoppen, actie en reactie, binnen een situatie waarin de homo idioticus nooit ver weg is. De aangever en de afmaker, Gaston en Leo maakten er hun handelsmerk van.

Aan die komische polariteit moest ik denken toen ik de voorbije week Siegfried Bracke en Marc Van Ranst op elkaar zag afgeven: een discussie tussen twee torenhoge ego’s die afglijdt naar het niveau van een toogruzie met twee supportersscharen. Toneelregisseur Peter Perceval vergeleek vorig jaar Marc Van Ranst al met Pepponé, de communistische burgemeester in de Don Camillo-films, die eigenlijk de aangever speelt voor Fernandel in de rol van dorpspastoor. Dat is een pertinente vergelijking: ‘Deze twee tegenpolen konden elkaars bloed drinken en tegelijk konden ze ook niet zonder elkaar. Hun antagonisme gaf zin aan hun bestaan! En zo lijkt het ook met u te zijn: zonder tegenstand, lijkt u niet te kunnen functioneren’, aldus Perceval in zijn open brief aan MVR.

Je moet dus oppassen dat je als criticus niet in zo’n hilarische context van aangever verzeild geraakt, ook al levert het applaus op bij de achterban. De frontale aanval van Bracke in twee Doorbraak-stukken heeft daar wat van weg. Het gefulmineer tegen Van Ranst, in twee afleveringen nog wel, leek op één groot requisitoir waarbij de volksjury op het einde collectief de duim naar beneden zou richten en de Groot-Viroloog met pek en veren de woestijn in zou sturen.

Tapijtbombardement

TweetMVRMaar zo werkt het natuurlijk niet. Want er bestaat namelijk zoiets als Twitter, er is een safe house -dit moét toch ooit verfilmd worden-, en er is het grote gelijk van de viroloog zelf die door zijn rector en de minister van volksgezondheid wordt bijgevallen. Dat Marc al maanden niet meer op zijn bureau aan de KUL is gesignaleerd, wegens te druk met Twitteren en op TV komen, is blijkbaar voor zijn baas geen probleem. De viroloog heeft zich dus een positie uitgebouwd die hem immuun maakt voor kritiek, met de mainstream media als megafoon.

En dan gebeurt er iets geks maar wel voorspelbaars: Bracke wordt door zijn ondergedoken opponent bij het extreemrechtse terrorisme geklasseerd, een volgeling en misschien zelfs uitlokker van het Coningsverhaal, en moet nu gaan bewijzen dat hij daar, als deftige NV-A-er en zopas benoemd tot voorzitter van het Vlaams Audiovisueel Fonds, niet toe behoort. Wat is de denkfout achter het tapijtbombardement van Siegfried? Dat je Van Ranst nooit klein krijgt door hem nóg meer aandacht te geven.

Je kan één, twee keer een kritische column schrijven over de man, maar maak er geen systeem van want dan wordt het een soap en ga je een duo vormen. 

Je affronteert MVR niet door hem ‘Groot-Viroloog’ te noemen, integendeel het streelt zijn ijdelheid. Je wordt zijn boksbal. Je kan één, twee keer een kritische column schrijven over de man, maar maak er geen systeem van want dan wordt het een soap en ga je een duo vormen.  Elke kritiek op zijn werk als corona-expert in dienst van de overheid wordt namelijk gepareerd met een politiek argument, waarbij MVR aan de goede kant van de geschiedenis staat. En zich als held/martelaar profileert.

Enig psychologisch inzicht is hier wel nuttig. Van Ransts mediaverslaving is dankzij Jurgen Conings en het safe house nu geëxplodeerd tot een obsessionele zelfverheerlijking, waarbij hij zichzelf als schietschijf aanbiedt. Alle mensen rondom hebben een ondersteunende functie in dit verhaal, ook (en vooral) de tegenstanders. Ook Bracke.

Slapeloosheid 

HolslagDe aansporingen vanwege Jonathan Holslag aan Marc Van Ranst, om zich wat gedeisd te houden, vallen op een koude steen.

Ondertussen heb ik wel te doen met mevrouw Van Ranst op dat onderduikadres, waar een heel team politiemensen de klok rond bezig is met zijn veiligheid. Inderdaad, wat aan te vangen met een echtgenoot die om drie uur ’s nachts nog in de twitteraanval gaat tegen de Telegram-groep ‘Als 1 man achter Jürgen’?

Schatteke, ge zijt moe, leg die GSM nu eens weg en kom erbij liggen. NOT. Mevrouw Van Ranst kan al twee weken niet naar haar werk en hun zoontje van elf niet naar school, omdat papa zich alsmaar dieper ingraaft in een ingebeelde strijd met de Vlaamse (en nu ook Nederlandse) fascisten, corona-ontkenners met Hitlersnor, die hij vanuit zijn bunker tot diep in de nacht beschiet. Deze narcist heeft volgens mij psychische hulp nodig in plaats van een safe house, en een therapeut in plaats van een columnist die hem als Groot-Viroloog bevestigt in zijn wanen.

Het heeft er ook mee te maken dat wij geen satirische pers hebben, die naam waardig, iets van het niveau van Charlie Hebdo of Le Canard enchaîné,

Het is dus helaas helemaal geen eer om met Van Ranst in een langlopend woordenduel te gaan. Integendeel, de tunnelvisie waarin de slapeloze viroloog is geraakt, maakt dat hij steeds weer tegenstanders zoekt die hem groter en gewichtiger maken. Intellectuele minussen genre de Nederlandse dansleraar Willem Engel zijn makkelijke slachtoffers in dit provocatief spel. De systematische verwisseling van het wetenschappelijk petje met het extreemlinks activisme zorgt daarbij voor een blijvende trigger. Dat de vaccinatiescepsis bij rechtsdenkende mensen ‘een vorm van natuurlijke selectie’ is, wordt dan zomaar geponeerd, in de hoop dat het tumult teweeg brengt en het trollenleger verder doet steigeren. Altijd prijs. Verstandige lieden die hem tot enige kalmte aanmanen, zoals Jonathan Holslag en coronacommissaris Pedro Facon, zijn eraan voor hun moeite: de man-in-de-bunker luistert alleen nog naar zichzelf.

Vanop een afstand is het best grappig, die alsmaar gortiger wordende één-tweetjes tussen Marc en Siegfried, en heb je inderdaad de indruk dat je naar een aflevering van Gaston en Leo zit te kijken. Hebben de zoekers naar het onderduikadres van de viroloog al eens aan de Trammezandlei 122 in Schoten gedacht? Of wacht, neen, stel dat Jurgen Conings én Marc Van Ranst, de voortvluchtige held van rechts en de ondergedoken goeroe van links, op één en dezelfde plek vertoeven om de wereld beet te nemen. Het is maar een hypothese.

Ach, het heeft er ook mee te maken dat wij geen satirische pers hebben, die naam waardig, iets van het niveau van Charlie Hebdo of Le Canard enchaîné, om een fenomeen als Marc Van Ranst door de mangel te halen. Dan krijg je dit soort groteske duels tussen een niet meer verkozen politicus met teveel tijd en een viroloog die beter terug naar zijn labo zou keren. Ik volg het niet meer, de bazin zou best het café gewoon sluiten maar dat kan natuurlijk niet. Er is namelijk zoiets als vrije meningsuiting. Dat de grootste ego’s er het meest gebruik van maken, ja kijk, die prijs moeten we met voldoende zin voor ironie willen betalen. 

Dit bericht werd geplaatst in Geen categorie. Bookmark de permalink .