S.H.I.E.L.D: in Antwerpen iedereen een beetje agent

Marvel

Vandaag lanceert Antwerps burgemeester Bart De Wever het Shield-project, een nieuw onlineplatform dat politie, bedrijven en burgers met elkaar verbindt in de strijd tegen de criminaliteit en meer bepaald de cocaïnesmokkel. De bedoeling is dat informatie wordt uitgewisseld over ‘verdachte zaken’: winkels geven dat door aan de politie, en krijgen in ruil ook info en tips over bewegingen in het criminele milieu. In een verder fase worden ook verenigingen, clubs en de burger zelf bij dit netwerk betrokken.

De Wever haalde de mosterd bij de New-Yorkse politie, en laat zelfs een paar levensechte NYPD-agenten opdraven op de persconferentie, zo meldt De Morgen. Maar het woord shield heeft nog meer in petto: het is een begrip in de wereld van de misdaadfictie. S.H.I.E.L.D. (afkorting voor Strategic Homeland Intervention Enforcement Logistics Division), duikt voor het eerst op in een Marvel-strip anno 1965, waar ene Nicholas Joseph Fury zich geroepen voelt om een groots, zwaar bewapend netwerk op te richten tegen The Empire of Evil. Noteer dat we dan nog in volle koude oorlog zitten, en de wapenindustrie gouden tijden beleeft.

Oorlogsveteranen, politielui, naast een aantal bovenmenselijke superhelden, zelfs ‘telepathische agenten’, en uiteindelijk bonafide burgers, bevolken dit goed gestructureerd, maar geheim netwerk waar de informatie hiërarchisch is opgeborgen in ‘levels’. Dat moet, want de grote tegenspeler, de organisatie Hydra die onder meer het monster Godzilla in dienst heeft, is niet te onderschatten en heeft overal haar tentakels, tot bij de politie en de overheid zelf.

Het idee van een grootse, alomvattende anti-misdaadalliantie van wakkere Gutmenschen groeide uit tot een echte meme, en verspreidde zich in heel de Amerikaanse misdaadliteratuur, de productie van TV-series (o.a. Marvel Agents of Shield) en een hele rist films (waaronder The Avengers, 2012), en nu dus tot in de Scheldestad, waar we een herboren Nick Fury aantreffen, in de figuur van Bart De Wever.

De Superman-mythe

De Marvel-strips, waarin het idee van een planetair shield tegen het Kwaad rijpte

Het idee om zo’n stedelijk project te noemen naar een begrip uit de crimifictie, én te associëren met de duizend en één Amerikaanse politieseries die ons overspoelen, zal beslist de burgerzin van de Antwerpenaar prikkelen. Waw, spannend, we spelen allemaal mee in een misdaad-actiereeks, en we staan aan de goeie kant! Alleen, in TV-crimi’s vallen de doden bij bosjes, en staan ze terug op als de camera’s stoppen met draaien.

In het echte leven is dat wel even anders, en ik mag er niet aan denken dat die schietgrage New-Yorkse politiehelden, al dan niet geruggensteund door een geheime organisatie, de nieuwe rolmodellen worden van de jeugd in iets wat meer op een stadsoorlog begint te lijken. Anders gezegd: de tonaliteit zit fout, en drie weken voor de gemeenteraadsverkiezingen ruikt dit Supermanverhaal toch wel naar platte demagogie.

Natuurlijk heeft Antwerpen een probleem, en is de sociale cohesie uitermate zwak, de stad vertoont zelfs een enorme gespletenheid. Maar de kruistocht tegen het monster Godzilla scherpt het zwart-wit-denken nog aan, en verbreekt de voeling met de sociale realiteit die dikwijls grijs is.S.H.I.E.L.D. is ontsproten uit de fantasie van stripauteurs, en draagt een geur van stereotypes en mythevorming.

De transitie, vooral bij jongeren, van audiovisuele fictie naar de virtuele realiteit van de computergames is daarbij interessant. In bijna alle spelletjes gaat het om een eliminatiewedstrijd van de goeden tegen de slechten, met véél vuurwerk, waarbij allianties worden gesloten en geheime netwerken ontstaan. Schilden, schildjes en vrienden dus: het game-universum wordt model voor zoiets complex als misdaadbestrijding. Brengen we dat model op de echte wereld over, dan blijkt dit niets minder dan de oorlog van allen tegen allen, waarbij eigenlijk niemand meer te vertrouwen valt want elk schild kan geïnfiltreerd worden. Spannend, jawel, maar andermaal: dit benadert de universele paranoia. En het zal zonder twijfel ook lone wolves op ideeën brengen, lieden die zich Superman-allures aanmeten en tot het uiterste willen gaan voor de goede zaak.

Zwart-wit

badgeTwee onvervalste cops flankeren de Antwerpse burgemeester dus op de persconferentie, en dat betekent wel wat. S.H.I.E.L.D. is een typisch Amerikaans concept, stammend uit de Western-traditie, én drager van een simplistisch wereldbeeld waar iedereen een beetje agent is, en de rest bestaat uit slechteriken die moeten geëlimineerd worden.

Meteen veegt dit zwart/wit-paradigma alle grijze zones schoon waarin mensen rondlopen die op de dool zijn, een scheve schaats hebben gereden, foute vrienden hebben of teveel gespijbeld, met ouders die niet omkijken, en zo ook in de vangarmen van de Hydra dreigen te lopen. Een beetje slecht dus, of net niet goed genoeg: ook zij zijn loslopend wild. Heel de zogenaamde sociale sector, waar toch mensen hard werken voor weinig geld om het afval van de samenleving weer op de sporen te krijgen, heeft geen enkele reden van bestaan meer in de wereld van Captain America, de Avengers, en de Fantastic Four. Erop en erover, Duterte zal nog school maken.

De strategie waarbij de overheid, uit onmacht of massapsychologische berekening, inspeelt op angstgevoelens om burgers, verenigingen, bedrijven, kortom alle geledingen van het sociale leven te mobiliseren in een oorlog tegen hét kwaad, is zonder meer fascistisch. Daarom vind ik dat Jinnih Beels een punt heeft: ‘Eerst heeft dit bestuur de wijkteams van de politie afgebouwd. Nu legt het de verantwoordelijkheid van de wijkagent bij de burger’. Voor de rest is dit vooral een window-dressing-operatie om de aandacht af te leiden van het Stroomplan –het Antwerpse actieplan tegen de drugshandel- dat van geen kanten werkt.

De onbeheersbare criminaliteit, met de Antwerpse drugstrafiek als zenuwknoop, mag geen alibi zijn om iedereen mee te sleuren in een dolle Rambofilm. Als burger ben ik begaan met de veiligheid van mezelf, mijn naasten en mijn medeburgers, maar ik voel me niet geroepen om in mijn vrije tijd voor flik te spelen of mijn buurman te bespioneren, elk zijn job. We betalen belastingen, veel zelfs, -we staan wereldwijd aan de top inzake overheidsbeslag-, en het blijft een prangende vraag waarom de belastingheffer ons opzadelt met slechte wegen, treinen die niet rijden, verouderde scholen, elektriciteitsonderbrekingen, de laagste pensioenen, en dus ook een onveilige publieke ruimte.

Laat voor de rest Superman maar waar hij thuishoort: op papier, het scherm, of het witte doek.

 

Dit bericht werd geplaatst in Geen categorie. Bookmark de permalink .

8 reacties op S.H.I.E.L.D: in Antwerpen iedereen een beetje agent

  1. Marc Schoeters zegt:

    Hé Johan! Alles oké? Alles veilig & warm & knus in Hobbitstee? Sorry – ik bedoel natuurlijk Overijse. Lekker hé – in zo’n safe space wonen? Je hebt daar zeker veel last van fietsbeldiefstallen en onopgeruimde hondendrollen? Tja. In zo’n Vlaamsche plattelandsgemeente kan een mens het zich gelukkig al eens veroorloven om vanuit de morele hoogvlakten neer te kijken op een hellhole als Antwerpen. “Les mains sales” – zegt jou dat iets? Oorlogszones zijn nu eenmaal geen prettige plaatsen. Het is geen sinecure om in de “multiculturele” modderpoel van een grootstad het hoofd boven water te houden. Als men niet zelf elke dag de handen vuil moet maken – omdat men tot aan de lippen in de smeerlapperij staat – dan is het nogal gemakkelijk om de reine ziel uit te hangen. Hé? Echt – een felgeplaagde Antwerpenaar heeft geen lesjes te krijgen van iemand voor wie de maffia alleen bestaat in gangsterfilms of comic books. Gvd. Nog een paar keer dat opgeheven plattelandse wijsvingertje en ik kom nog in de verleiding om ondanks alles voor de Leider te stemmen. En dat willen we toch niet – hé? Bart Dewever is misschien wel een oen – maar hij is onze oen. Poten af dus. Slaap maar rustig verder in dat boerendorp bij Brussel. De oorlog is daar nog ver weg. Maar voor hoelang nog?

  2. Eric-B.L. zegt:

    De realiteit is veel erger dan Johan ‘Sanctorum’ hier tracht weer te geven.
    Eenmaal een volk ontgeestelijkt is, nogwel door de eigen God-vijandig geworden ‘bisschoppen’ waarvan Johan Bonny in A’pen een der ergsten is, is er geen houden meer aan en zijn allen in vrije val.
    Voor en door de hardnekkig-goddelozen is er geen hoop en uitzicht meer.
    De stad Antwerpen is gedoemd, samen met alle grote steden in de wereld.

    Wanneer de ziel verdoofd en verloren is, is ook de toekomst verloren.

    • Christel VdM zegt:

      Maak u geen zorgen, monsieur. In onze gedoemde stad hangt ‘De kruisafneming’ van P.P. Rubens nog steeds ongecensureerd in de Onze- Lieve -Vrouwekathedraal met de allermooiste gotische toren van de wereld, die dankzij de nieuwe LED-verlichting zonder moeite kan concurreren met de volle maan. Daar in de glorie van de verlichte toren heb ik een orgastisch hoogfeest gevierd met mijn Cyrano de Bergerac. En voor hopeloze gevallen zijn er nog steeds vele maagden aan bijna elke hoek in het historisch centrum te vinden. Alleen moet u daarvoor haast een Spiderman of Catwoman te zijn, zo hoog en statig hangen ze, de barokke Madonna’s met hun kindeke op de schoot. Ze waken deemoedig over ons, de hardnekkig- goddelozen. Met hartelijke groeten vanuit the Hellhole Antwerp.

  3. Ines zegt:

    Het klinkt en oogt weer meer spectaculair dan het in feite is. Vast een ideetje van Ben Weyts tijdens de Plopsa familiedag. Welke jongelui, buiten onze ridders van S&V misschien, gaan zich bezighouden met een digitaal opgesmukte kliklijn? Iemand nog iets gehoord van hun fameuze en kostelijke ‘Helfie’-campagne? Veel mensen richting armoede geholpen, dat wel. De enigen die hiernaar gaan bellen of surfen zullen mensen, die verscholen achter sanseveria’s en met veel te veel vrije tijd bv. de lichtgetinte pizzabezorger van erneven in een lastig parket kunnen brengen. Rechtse populisten die met geniale mediacampagnes de hemel op aarde beloven. Altijd oppassen daarmee. Nigel Farage ging ook met de Brexit de alomgeprezen NHS vetmesten.We weten hoe dat is afgelopen.

  4. Eric zegt:

    Wat kan De Wever anders doen dan de tekorten bij de politie compenseren met het inzetten van burgers? Om die tekorten op te vullen wou hij meer allochtonen bij de politie aanwerven. Wat bleek? De allochtonen die zich meldden waren te dom of te gevaarlijk, maar meestal beide. Je moet een blanco strafblad hebben en tot vier kunnen tellen om bij de politie te kunnen gaan en dat is voor hen wat te hoog gegrepen. Een andere optie was agenten te gaan ronselen in de moskee, zoals Termont in Gent doet. De Wever beseft natuurlijk dat religieuze politie in Antwerpen voorlopig nog not done is. Anderzijds: capabele jongeren van autochtone afkomst zijn na de kwestie Kitty Van Nieuwenhuyse niet te vinden voor een job bij de politie. SHIELD ontstaat dus vanuit een hoge nood aan goede krachten. Dat soort problemen krijg je natuurlijk wanneer de autochtone, bekwame bevolking langzaam vervangen wordt door deplorables die opgegroeid zijn in een cultuur van haat en zonder enige beschaving. Het aantal knelpuntberoepen (beroepen die men niet zonder verstand en integriteit kan uitoefenen) wordt dan legio.

  5. Prometheus zegt:

    Hoe installeer ik een 24/7/365 politie surveillance staat / dictatuur?

    1. Open de grenzen.
    2. Inviteer het Oostblok, het Midden-Oosten en de bevolkingsoverschotten van Afrika.
    3. Zorg voor een gepolitiseerd en falend justitie.
    4. Geef delinquenten meer privileges dan de inheemse schaapburgers, om deze laatste zich kafkaiaans machteloos te laten voelen.
    5. De schaapburger zal vragende partij worden om zijn illusoire vrijheid in te ruilen voor de illusie van veiligheid.
    6. Installeer gradueel, op vraag van de schaapburger, een 24/7/365 politie surveillance staat.

    Het Shield-project is symptoom bestrijding.
    Zinloos zolang de werkelijke oorzaak niet aangepakt wordt.
    1984 is a warning, not a manual.

  6. Jabir zegt:

    Gedaan met detectives lezen! Criminele uitvinding!

Reacties zijn gesloten.