Brussel in de ban van façadekunst: je zult maar achter of naast zo’n Street Art-gevel wonen

penis4
Zeg nooit zomaar graffiti tegen Street Art. Het eerste is clandestien geklad op gevels, het tweede is een respectabele kunstvorm. Het eerste bestaat uit stuntelig, soms met schablonen neergekwakt spuitwerk van pubers, het andere is esthetisch, gesofistikeerd, en dikwijls met een vette knipoog naar barokschilder Caravaggio of naar Hollandse meesters. In Brussel is er al een tijdje zo’n (voorlopig) anoniem genie aan het werk. Zijn jongste hoogstandje is het fresco van een omgekeerd opgehangen en opengereten lichaam in enorme proporties, des nachts neergeborsteld op een grijze gevel van een even grijs en troosteloos appartementsgebouw aan de Brigitinnenstraat in de Marollenwijk. Een Huzarenstukje moet het geweest zijn.
Volgens Remco Sleiderink, campusdecaan van de Faculteit Letteren KU Leuven in Brussel, is de macabere galgscène een verwijzing naar een werk uit eind van de 17e eeuw “De lijken van de gebroeders De Wit”, toegeschreven aan de Nederlandse schilder Jan de Baen, die eveneens twee gehangenen met opengereten buiken konterfeitte. Boeiend, zo’n intellectueel hoogstaand een-tweetje tussen kunstenaar en professor. De muurschilderingen zouden verder verwijzen naar periodes van politieke instabiliteit, geweld, het populisme, Trump, de Brexit en weet ik nog meer. Superactueel. En als Caravaggio een onthoofding schildert, waarom zou deze Street-Artiest dat dan niet mogen. Aldus ook Sven Gatz (Open-VLD), Vlaams minister van cultuur en Brusselse aangelegenheden.
Ik ben als estheet en kunstfreak helemaal mee. Zelf probeer ik op Facebook soms de grenzen te verleggen en werd ik er al eens uitgebonjourd vanwege publicatie van het zogenaamd pornografische werk “L’origine du monde” van Gustave Courbet. En kunstenaars die referenties oproepen naar oude meesters en daarin een actuele boodschap leggen: formidabel, leve de intertekstualiteit.

“Maak België mooi”

Alleen probeer ik me voor te stellen wat je als bewoner voelt als zo’n uiteen gereten lijk naast je raam hangt op de zevende verdieping. Die vraag schijnt bij de artiesten niet op te komen. “Mama, papa vond de garagepoort weer niet en is met zijn zatte botten tegen onze muur te pletter gevolgen”. “Och jongen, het is maar hedendaagse kunst”. De nachtelijke schilderhelden vinden het vanzelfsprekend dat mensen die daar wonen en in de wijk rondlopen, het enorme konterfeitsel accepteren zonder dat hen iets gevraagd werd. “Ik woon naast die reuzenlul”. Ja, ze mogen erover discussiëren dat wel, en de televisie komt hen een micro onder de neus duwen. Achteraf. Het is met andere woorden een compleet top-down-gebeuren onder een schijn van artistiek anarchisme. “Je zou het kunnen zien als een aanklacht tegen het rechtse populisme”, aldus de verder filosoferende KUB-campusdecaan. Let wel: geen aanklacht dus tegen het moslimradicalisme en de IS-koppensnellers, wel tegen onze eigen gewelddadige cultuur. Slik.

Ik weet niet of professor Sleiderink het zo leuk zou vinden mocht iemand zijn gevel gebruiken als canvas voor een allerindividueelste expressie van een allerindividueelste emotie. Het probleem stelt zich gelukkig ook niet: de campusdecaan van de KUB woont in een villawijk te Meise, ver weg van die lelijke stad vol grijze gevels die smeken om een stevige laag Street Art. Dé specialist in Vlaanderen van deze publieke kunstvorm, Bjorn Van Poucke, geeft verdere duiding: Het doel van Street Art Belgium is België mooier te maken. Al die lege ruimte, die blinde muren. Kijk eens uit het raam, zou dat zicht niet veel aangenamer zijn als het mooi gedecoreerd was? Als trotse Belg wil ik ons land een knapper uiterlijk geven. Het motto van Street Art Belgium is niet voor niets making Belgium beautiful, one piece at a time.” (interview in het Gentse studentenblad Schamper).
Bjorn is aan een grote opmars bezig als kunstkenner en curator, en doet verwoede pogingen om het genre salonfähig te maken, zeg maar: te vermarkten. De bedoeling is uiteindelijk dat overheden zelf deze Street-Artiesten engageren (met hem uiteraard als promotor en agent), om de lelijke plekken van dit land wat op te fleuren. Banksy, dé Britse bedenker van de Straatkunst met hoofdletter, is volop bezig om uit de catacomben te treden en wil nu wel eens geld verdienen. Ook de naam van Arne Quinze valt in dat interview, de man van de beruchte rode plasticrotsen aan de Oostendse dijk.
Ruik ik hier nu de gezonde zakenmansgeest van een clevere jongeman die een gat in de markt ziet? Welja, maar dan dat idee om België “mooi te decoreren”,- ruikt dat niet naar een ietwat groteske opsmuk en wegstoppen van de verloedering, in plaats van ons te bezinnen waarom dit land zoveel innerlijke en uiterlijke lelijkheid uitstraalt? Misschien het meest gebetonneerde land van Europa, met straks nog een mega-voetbalstadion erbij in Grimbergen, eens in vraag stellen, in plaats van een leger Street-artiesten te engageren om het beton museaal te verankeren?
Deze decoratieve opkalefatering van de publieke ruimte, over de hoofden van de bewoners heen, en dan nog meestal op stedelijke kankerplekken, zelden of nooit chique buurten of overheidsgebouwen, is veeleer kunst van de restauratie, verbonden met een soort City Marketing: hoe verkopen we in godsnaam dit hellegat weer aan de wereld? De uitgesponnen mediacampagne rond het fenomeen, én de positieve reactie van minister Gatz en andere Brusselse kunstliefhebbers zouden daarop kunnen wijzen.
Het verhaal heeft twee kanten, zoveel is zeker. Een probleemstad in een probleemland stop je niet weg achter liters gevelverf, dat is letterlijk façadekunst. Voor de gewone man die een boete krijgt als hij zijn vuilzakken de avond ervoor buiten zet, doet zoveel artistieke vrijheid alleszins vreemd aan. Tenzij hij er ook in slaagt om het als Street Art te verkopen. Wat ons uiteindelijk niet eens zo ver van de Rock Strangers van Arne Quinze brengt.
Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Geen categorie. Bookmark de permalink .

15 reacties op Brussel in de ban van façadekunst: je zult maar achter of naast zo’n Street Art-gevel wonen

  1. lucdevincke zegt:

    Kunst door een geveltoerist.

  2. Fend zegt:

    Is dat geen werk van Bonom die in 2013 (?) Brusselse en Parijse gevels beschilderde in een gelijkaardige stijl ? Is er iemand die dat weet ?

  3. Marc Bergmans zegt:

    Het was me ook opgevallen dat Professor Remco Sleiderink in deze bloederige Street Art meteen een waarschuwing tegen de gevaren van “rechts populisme” meende te kunnen ontdekken. Vreemd hoor – als ik een verminkt en onthoofd lijk zie, denk ik meteen aan IS… Misschien was dit kunstwerk wel een waarschuwing tegen de gevaren van het moslimfundamentalisme, Remco !!! (al is dat, bij nader inzien, een interpretatie die je misschien NIET even vlotjes in het VRT-journaal had kunnen ventileren…)

  4. Fend zegt:

    Als dit van Bonom is zullen al die waarschuwingen hem wel worst wezen.

  5. Greta zegt:

    Als je er “het offer van Isaac” van Caravaggio naast legt is het een echt plagiaat, met toch duidelijke voorkeur voor de esthetische meer realistische Caravaggio.
    Eerlijk gezegd als ze het niet in de media geplaatst hadden zou je er waarschijnlijk aan voorbijgaan zonder er iets van te maken?

    Een prestatie misschien wel qua moeilijke omstandigheden, maar qua originaliteit scoort Quinze hoger, met zijn testen van nieuwe materialen aan de kust. Beter eerst testen met een kunstwerk, dan te snel gebruiken in gebouwen en iedereen kon er vrij zijn fantasie gebruiken?

    Wat de zogenaamde LUL betreft, kan ik er niet echt van maken, laat me nu eerder denken aan een Axolotl, handig alleszins wel bij een onthoofding, vermits dit diertje de geniale eigenschap bezit geamputeerde ledematen terug te laten groeien.:-)

    Dat ze er dan niet achter zouden kunnen komen, wie dit geplaatst heeft, lijkt me dan weer zo onwaarschijnlijk in deze tijd, waar er op praktisch elke straathoek een camera geplaatst is , dit toch geen minutenwerk kan zijn?

    • Fend zegt:

      Denkt u dat het van Bonom zou kunnen zijn ?

      • Greta zegt:

        Op het eerste zicht zou ik zeggen van niet? Andere kleuren, andere stijl – een navolging en provocatie? Sint-Jan Berchmanscollege (Jezuïeten) overkant – Brigittines performing arts & exhibition center in schaduw van grijze gebouw. Dit werk mist de fijnere en subtielere nuance qua kleurgebruik & vorm van de andere Vincent’s lijkt me, maar hij kan misschien anders werken ondertussen?

        Het is alleszins, gevoelsmatig, veel slechter dan wat ik aan andere werken, van de naam die je me aanreikt vind. Dus NEEN geen stijl van de hand van Vincent Glowenski.

        Maar kan me vergissen natuurlijk 🙂 .

        Waarom iedereen een penis maakt van die ene tekening eigenlijk een raadsel.
        Is een penis zonder ballen, wel een penis of lul? Het is dan alvast een besneden penis en slechts 30% van de mannen zijn besneden volgens schattingen in 2006.
        Voer voor Freudianen, want zijn erotische afbeeldingen van vrouwen zijn wel volledig?

  6. Fend zegt:

    De onthoofding en de figuur die naar beneden hangt zou door onbekende geschilderd zijn. Merkwaardig is dat iedereen automatisch schijnt aan te nemen dat deze twee laatste muurschilderijen door eenzelfde schilder zouden zijn gemaakt.

    De erotische muurschilderingen – ook de penis – zijn van Bonom ( Vincent Glowenski ). En daar zit het hem nu juist. Die penis is op net dezelfde wijze geschilderd als de onthoofding. Daar kan je echt niet naast kijken, De onthoofding is door Bonom geschilderd.

    De twijfel ligt bij laatste figuur, nl. de aan voeten opgehangen man. 1.Maar omdat het zo’n staaltje van lef is , de moeilijkheidsgraad moet wel zeer groot zijn geweest bij het schilderen van die gevel en zonder enige steun van stelling, platform, dak of wat dan ook, zou het kunnen zijn dat hij zijn uitwerking noodgedwongen heeft moeten beperken. En zo ziet het er ook uit: alsof hij zeer gehaast was. 2.Maar er is ook het verschil van drager. De muur waarop de gehangen man is geschilderd is ook gladder en het oppervlakte- effect van de verf past zich daar aan aan. De penis en de onthoofding zijn op een ruwere muur geschilderd waardoor de verf meer neiging heeft zich vast te hechten en te klonteren zodat bijgevolg het effect fijner en grafischer is uitgevallen.

    En omdat de hangende figuur thematisch aansluit bij de onthoofding ( en zo iedereen aanneemt dat het van zelfde schilder is) zou het wel degelijk van Bonom kunnen zijn.

    • Fend zegt:

      P.S. Penissen zonder ballen komen nog wel voor… in artistieke context zoals bijvoorbeeld bij de Wiener Aktionisten.

    • Greta zegt:

      Waarom zou Bonom zijn eigen heiligdom ontheiligen?

      Een echte kunstenaar, gebruikt niet zomaar tweemaal dezelfde plaats.
      De uitdaging is eraf, dus een ander gebouw, niet hetzelfde?
      Hij zou zijn dansje missen, en dat dansje ontbreekt naar mijn gevoel ook bij “de onthoofding” teveel exact lijkend op de caravaggio.

      Op deze muur schilderde of misschien beter, werkte, hij reeds eerder. Net toen zijn vader overleden was en achteraf beschouwd werd als het hoofd van zijn vader?

      Waarom dan nu ontheiligen, tenzij zijn moeder pas overleden is, wat dan een mogelijke reden zou kunnen zijn om zelfde muur te gebruiken, dit geen man maar een vrouw moet voorstellen?

      http://www.demorgen.be/expo/-gruwelijke-muurschildering-is-statement-over-trump-bf31b760/

      Als je dit detail ziet, zie je eerder ineengestrengelde handen, rondom een baarmoeder dan de contouren van een man en als je zijn afbeeldingen overloopt vind je er een waarmee het duidelijk blijkt dat jullie, zogenaamde, afbeelding van een penis, helemaal geen afbeelding van een penis is, maar baarmoeder en navelstreng :-), 🙂

      Eerder vandaag zag ik ergens een detail van het onderste gedeelte en het is vooral de te rechte, te rode, naar beneden lopende lijnen die het onwaarschijnlijk maken als stijl van… zeer onrealistisch als zijnde naar beneden lopend bloed. Er zitten voegen in het gebouw,die je heel duidelijk blijft zien op elk
      beeld dat je te zien krijgt. Een vloeistof volgt dan nooit een rechte weg, maar krijgt een zeer onregelmatige loop . Ook met de hand is het onmogelijk om zo’n rechte lijn door te trekken over de voeg heen en mist dan ook het zachte brush systeem en grilligheid van eerder werk van Bonom.

      Dus is dit wel zo’n moeilijkheidsgraad of is het met laser geprojecteerd of gespoten vanop een afstand en niet manueel hangend tegen het gebouw aan?
      Met al die technologische hoogstandjes van de laatste tijd, schijn bedriegt en onze ogen bedriegen ons nog meer?

  7. Fend zegt:

    Waarom zou een kunstenaar niet tweemaal dezelfde plaats gebruiken ? Waarom zou de uitdaging er dan vanaf zijn ? Vooral als je voor ogen houdt dat Bonom de stad als zijn atelier beschouwd en de muren aldus als zijn doeken. Hoeveel kunstenaars hebben hun doeken geen
    tweemaal gebruikt of overschilderd ? Ik zie niet in waarom de muur als doek niet hetzelfde lot zou kunnen ondergaan als het doek tout court.

    De theorie dat vaders door moeders en penissen door baarmoeders werden vervangen vind ik echt te ver gezocht.

    De naar beneden lopende verf kan gemakkelijk naar beneden lopen omdat de tegels nu eenmaal groot en glad zijn. Dat kan je goed zien op een foto. Dat in tegenstelling tot de voorgaande “doekmuren” die grof waren en van baksteen en bijgevolg dat korrelige en grafische effect veroorzaakten. En daarbij, indien hij vanaf de nok aan een touw zou hebben gehangen dan zou hij zich met zijn voeten van de muur hebben kunnen duwen om op die manier ruimte te krijgen om met een groot penseel of een vooraf geprepareerde pot verf, te “drippen” à la Pollock. Ik geloof dus echt niet dat het hier gaat om technologische hoogstandjes.

    • Greta zegt:

      Vroeger : doeken meerdere keren gebruikt:
      – geen middelen om nieuw materiaal aan te schaffen
      – niet tevreden met eerder resultaat of opdrachtgever niet.
      ???
      Bij streetart :
      – meer keuzes om gebouwen te zoeken en vinden.
      – strafbaar , pakkans groter als je zelfde gebouw gebruikt, tenzij het in opdracht is uiteraard.
      Los van de hypothese, eenzijdige gedachte vaders, moeders die toch veel belangrijker is dan men vermoed of zelfs bewust wenst te erkennen, dient er alvast een reden te zijn om hetzelfde gebouw te nemen, zeker door een kunstenaar die reeds gekend en herkenbaar is.
      ???

      Als iedereen in die muur in Elsene een penis wenst te zien, reden genoeg om er iets anders in te zien en vinden. Eerlijk gezegd als jouw penis er zo uitziet, (als je er één hebt uiteraard) innige deelneming – één van mijn associaties, los van axolotl en rups, was de as van een afgebrande sigaar en een geamputeerde penis is nu niet echt wat mannen, noch vrouwen kan bekoren, dan wens je toch zeker een Axolotl te zijn, het toch terug aangroeit, nu ja misschien ook niet zo ver meer in de toekomst en wetenschappelijke mogelijkheden , als er nog penissen nodig gaan zijn in de toekomst, wat ook maar de vraag is gezien alle hoogtechnologische uitvindingen en snufjes ??? 😉 :-), :-).

      https://www.google.be/search?q=bonom&espv=2&biw=1920&bih=1070&site=webhp&source=lnms&tbm=isch&sa=X&ved=0ahUKEwin66qos9_RAhXJLhoKHdJ6Ab0Q_AUIBigB#imgrc=4PdvNfxYPgNMmM%3A

      Het is wel degelijk met elkaar verbonden 🙂

      Ik mis in dit toch wel boeiende werk de organische werking en kracht van Bonom om op z’n minst enkel van zijn hand te zijn. Hij zou er op achteruit zijn gegaan i.p.v. geëvolueerd?

      Nu je mijn aandacht bij Bonom weten te leggen hebt, waarvoor dank ;-), weet je ook waar de naam Bonom voor staat?

      By Night Master – de O een boeiend teken!,Als klinker krijg je een naam BoNoM, als cijfer vrij waardeloos, tenzij 2013-2014 een bepaalde betekenis heeft, als twee ogen daarentegen!!! Het masker dat hij draagt – zien wat je aan het doen bent, niet gezien, noch gepakt wordt?

      En dan nog even de weg van Leonardo inslaan

      Masked Not Bandit … :-), :-), 🙂 een mogelijkheid als nog zo vele anderen ???

      • Fend zegt:

        Is dat wel degelijk hetzelfde gebouw? Is de gevel dan ondertussen gewijzigd geworden? Of is het één van de vele anderenmogelijkheden ?

      • Fend zegt:

        Niet alleen de gevel is anders, het gebouw is ook hoger. Zijn er bouwwerken geweest tussen 2014 en 2017 ?

      • Fend zegt:

        En wat u nu al dan niet in die penis mag zien, het staat u vrij, maar dat ding is geschilderd door Bonom, daar kan u niet onderuit. Geef toe dat de onthoofding door “anoniem” schilder, alleen maar door dezelfde hand kan zijn geschilderd en verder zie ik dat deze drie schilderingen plaatselijk geel-beige-achtige ondergronden hebben die bewerkt zijn met zwarte arceringen en witte ophogingen. Dat bij laatste schilderij rood werd toegevoegd om te gebruiken als uitbeelding van bloed is nogal wiedes.
        Ik zal u mijn interpretatie besparen.

Reacties zijn gesloten.