Columbia en het FARC: even géén cynisme graag, dit is bijzonder

Terwijl het bestand in Syrië al na één dag aan flarden geschoten werd, en een regelrechte slachtpartij in Aleppo tegen weerloze burgers zich voltrekt, heeft er zich aan de andere kant van de planeet toch een klein wonder voltrokken: de Colombiaanse president Juan Manuel Santos en Timoleon Jiménez, leider van de guerillabeweging FARC, hebben in Havanna een definitieve wapenstilstand ondertekend na vijftig jaar verbitterde strijd en vier jaar onderhandelen.
Columbia is van oudsher een typische bananenrepubliek die economisch en politiek door de VS wordt gecontroleerd. Die hebben er ook al sinds midden vorige eeuw over gewaakt dat liberaal-conservatieve regeringen in Colombia de dienst uitmaakten ter bescherming van het grootgrondbezit, dankzij interventies van de CIA en allerlei extreemrechtse milities.
Het FARC anderzijds, een communistische ondergrondse die landhervormingen eiste ten gunste van de arme boeren, zijn niet bepaald doetjes. Drugshandel, ontvoeringen, kindsoldaten,- terecht kregen ze het etiket van terreurorganisatie, met die verzachtende omstandigheid dat het om sociale rechtvaardigheid ging en niet om een of andere religieuze hersenkanker. Veel vrouwen in het Farc ook: naar het schijnt waren zij de fanatiekste en de meest genadeloze (“Vrouwelijke FARC-rebellen zijn het ergste. Als je gevangengenomen wordt, bid je dat het door mannen is”). Niet toevallig was de pre-Columbiaanse beschaving matriarchaal georganiseerd.
Maar goed, de rebellen gaan zich ontwapenen en er komt een landhervorming. Voor één keer ga ik niet cynisch doen over een vrede die, best mogelijk, toch weer door een van de partijen niet wordt gerespecteerd. En ja, de steun van de bevolking aan de guerrilla was sterk afgenomen, ze voelden allicht dat het over was. Niettemin ben ik ontroerd door het feit dat zoiets mogelijk is: mensen die na een paar decennia van verbitterde strijd zeggen: “kom jongens, dit is absurd, we stoppen ermee.” Al wie mij de voorbije dagen een gebrek aan empathie verweet omdat ik het emo-ballonnetje van Bart De Wever doorprikte: ja, dit geeft kippenvel. Want zo’n wapenstilstand is uiteraard van een andere allure dan de eeuwige Belgische compromissen en de eindeloze politieke koehandels waar het erop aankomt om de partij aan de andere kant van de tafel te slim af te zijn. Je voelt dat dit Columbiaans momentum ergens het opportunisme overstijgt, en een breekpunt is in de escalatielogica, het fenomeen dat iedereen zich ingraaft in zijn grote gelijk en steeds grotere middelen inzet om dat af te dwingen.
De onlangs gestorven Israëlische staatsman Shimon Peres, ook niet bepaald een doetje, raakte met de jaren eveneens overtuigd van de zinloosheid van een conflict waar beide zijden zwaar in de fout gingen, elkaar overtroffen in gelijkhebberigheid, en waar toch iemand de kracht en het gezond verstand moet opbrengen om te zeggen: “dit moet stoppen”. Het Oslo-akkoord bleef dode letter, en toch: we zullen het van dit soort momenten moeten hebben. Toen VS-president Jimmy Carter in 1978 de Camp David-akkoorden ondertekende tussen Israël en Egypte (weer zo’n akkoord dat achteraf niets waard bleek), liepen zijn ogen vol, en ik begrijp ook waarom: een oorlog kan rechtvaardig zijn, maar de vrede is sacraal. Grapjassen zullen zeggen: goed dat er oorlog is, dan kunnen we de vrede vieren, zoals koppels stevig ruziën en dan des te vuriger de koffer induiken.
Soit, het Farc dus, en het moment waarop die furiën hun kalashnikovs gaan inleveren: ik kijk ernaar uit. De bevolking steunt het proces, wat niet evident is: hier heerst ook droefheid en woede, je zult maar oog-in-oog staan met iemand die jouw vader, moeder of echtgenoot ombracht. Het zal een complex proces zijn, het ontwapenen en herintegreren, de wonden helen of minstens de littekens verzorgen. Maar het is een les aan de wereld en het geeft hoop. Ineens denk ik ook aan de mensen waar ik al tien jaar geen hand meer aan geef, voor een reden die soms niemand nog goed weet. Misschien ook eens zeggen: “jongens of meisjes, het leven is te kort, dit is absurd, we stoppen ermee”. Havanna ligt een beetje overal.
Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Geen categorie. Bookmark de permalink .

3 reacties op Columbia en het FARC: even géén cynisme graag, dit is bijzonder

  1. Marc Schoeters zegt:

    Havan(n)a ligt een beetje overal? En waar ligt dan Bogota?

  2. Guido zegt:

    te vlug reageren is soms niet goed. Bestaat dit bestand Nog?

  3. Marc Schoeters zegt:

    Nee. Dit bestand heeft geen enkele kans. Ik ken nogal wat Colombianen. En zij zijn mensen zoals u en ik. Dat wil zeggen – primaten die alleen in een hiërarchische groep gedijen. De derde chimpanseesoort. Pongo sapiens. De primaat voor wie alles draait om seks. Behalve seks – want dat draait om macht. Ecce homo. Altijd armgeestig als een filosoof deze diepe en ware Darwiniaanse feiten vergeet. Er zijn maar weinig echte filosofen die niet bang zijn voor de werkelijkheid. Nietzsche. Cioran. Bataille. De Sade. De mens is vreselijk. Hij sekst gedreven door macht – en heerst gedreven door seks. En zal uiteindelijk zichzelf en de planeet vernietigen. Wie dat niet inziet is bang voor de werkelijkheid. En dus geen filosoof. Jezusmariajozef – al die tranen van valse sentimentaliteit voor die “naar vrede smachtende” Colombianen. Natuurlijk hebben de Colombianen de vredesdeal verworpen. Het zijn mensen. En die willen geen vrede. Maar wel wraak. Wie iets anders had verwacht lijdt aan zelfbedrog. Is Platonist – en dus antifilosoof. Maakt de mens mooier dan hij is. Is in wezen een adept van “eigen volk schoon volk”. En heeft dringend een reality check nodig. De Colombianen hebben daar “mooi” voor gezorgd. Binnenkort vloeit het bloed daar overvloediger dan ooit tevoren. Zoals te verwachten en te voorzien was. Laat de krokodillentranen van ontroering over de “goedheid” van de mens over aan de debielen van Flair, facebook en Hart boven Hard. Wie de werkelijkheid van de mens ontkent lijdt aan misdadige sentimentaliteit. En is de naam van filosoof in nietzscheaanse zin niet waard.

Reacties zijn gesloten.