‘Cui bono?’ – het klimaat en zijn eigenbelang

Eén man dankt alvast de wereld op zijn blote knieën voor de terreuraanslag in Parijs: de Franse president François Hollande. Een maand geleden nog op een absoluut dieptepunt, is zijn populariteit volgens verschillende enquêtes er met 22 procentpunt op vooruitgegaan.
Verderop zal zeker ook Charles Michel de vruchten plukken van de terreurdreiging, samen met heel de politieke ploeg rondom hem, het koor van professionele koffiedikkijkers, cohabiterend in mysterieuze conclaven zoals het OCAD (‘Orgaan voor de Coördinatie en de Analyse van de Dreiging’). Of Bart De Wever die glorieus zijn eigen Patriot Act aankondigt. Niet te vergeten ook de Kortrijkse flikken die onlangs vier snotneuzen van twaalf met veel machtsvertoon arresteerden omdat ze zich in de buurt van hun eigen fiets ophielden.
Allen beleven ze hoogdagen, waarbij de verboden vraag zich opdringt: kicken deze mensen op de actuele malaise? Of, straffer nog: hopen ze in stilte dat het nog wat blijft duren? Om dan te eindigen bij de hamvraag: zitten ze er zelf voor iets tussen?
De klimaatbureaucratie: het gaspedaal en de rem
klimaatconferentieNeen, die laatste is erover. Alhoewel. De Romeinen hadden al door dat men de wereld niet kan begrijpen door alleen oorzaken en gevolgen achter elkaar te plaatsen en zich af te vragen waar de dingen vandaan komen. Soms moet men zich ook afvragen waar de dingen naar toe gaan. Waarom, waartoe doet iemand iets? Vanuit welk belang? ‘Cui prodest?’ vroeg de filosoof Seneca zich af, of in de variant van de redenaar Cicero: ‘Cui bono?
Zo wordt het doel zelf de oorzaak, een idee dat eigenlijk door de Griekse filosoof Aristoteles werd ontwikkeld als zogenaamde ‘teleologie’ (leer van de doeleinden). Vandaag wordt die lezing van de feiten smalend weggezet als ‘complottheorie’. Ten onrechte. Het zou veel verklaren.
Neem het actuele klimaatdebat. In een ontluisterend Knack-interview beschrijft natuurkundige Hans Joachim Schellnhuber hoe een club van klimaatdeskundigen van de ene kant van de wereld naar de andere reist om oeverloos te discussiëren over hoe ze de wereld gaan redden, tot iedereen naar zijn vijfsterrenhotelkamer gaat om de volgende dag opnieuw te beginnen. En dat jaar in jaar uit: klimaatexpert is hét beroep van de toekomst. Met enig cynisme kan men besluiten dat de oplossing vooral niet te snel in zicht hoeft te zijn voor deze categorie. Op straat eist men actie, maar in de conferentiezaal knetteren zachtjes de letteren.
Pas op: Schellnuber behoort, evenmin als ik, tot de oogkleppenclub van de zgn. ‘klimaatsceptici’ die doen alsof er niets aan de hand is. Er is wel degelijk stront aan de knikker. Maar tegelijk beseft hij dat er zich een nieuwe superbureaucratie heeft ontwikkeld, die nu ook in Parijs aan de slag is, mensen die mekaar op de duur ook allemaal kennen en de gesprekken voortzetten in de gezellige restaurantjes in Le Bourget. Voor hen hoeft het niet snel vooruit te gaan, de klimaatcrisis is hun broodwinning.
Al Gore heeft de trend gezet, en onze klimaatambassadeur (de titel alleen al) Serge de Gheldere trad in zijn voetsporen: profeet voor de goede zaak, maar ook zaakvoerder van het consultancybedrijf Futureproofed, en gesponsored door Toyota die hem een Prius hybride cadeau deed. Het doel van Serge is beslist om de goegemeente te sensibiliseren. Maar tegelijk zit hij met het existentiële dilemma van de politieagent die zich afvraagt hoe de wereld er zou uitzien zonder boeven of verkeersovertreders. Het verhaal van het gaspedaal en de rem dus.
Vandaag overheerst, vrees ik, het laatste: de bureaucratische genoeglijkheid van de werkgroepen, een massa academici en ingenieurs die individueel meer voordeel hebben bij het behoud van het probleem dan bij zijn oplossing. De media spelen een grote rol in dit vertragingseffect. Algemeen gesteld: de dag dat het goed gaat in de wereld mogen de journalisten uitkijken naar ander werk.
Dat lijkt een puur hypothetische kwestie, maar de goede complottheorie stelt ook dat journalisten af en toe zelf iemand een voetje lichten om de rubriek gebroken-armen-en-benen gevuld te krijgen. Vergelijk het met de ontwikkelaars van antivirussoftware die ook de virussen zelf bedenken.
Soit, als het doel de middelen heiligt, zoals onder meer Niccolo Machiavelli stelde, is een mens eigenlijk voorbestemd om problemen te creëren teneinde zichzelf werk te verschaffen. Een onrustwekkende gedachte. Alleen de totale, vrijwillige ledigheid zou die fatale spiraal kunnen tot stilstand kunnen brengen.
Ik werk er dus aan.
Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Geen categorie. Bookmark de permalink .

2 reacties op ‘Cui bono?’ – het klimaat en zijn eigenbelang

  1. walter maes zegt:

    De nieuwe religie van de Climate Change. De Opwarmingsindustrie bloeit dankzij de nuttige idioten die in de meing verkeren dat er iets fundamenteel slecht aan de gang is met Het Klimaat. In de early seventies was een nieuwe ijstijd op komst …

  2. vercauteren freddy zegt:

    Zeer interessant! de idee dat mensen problemen scheppen om zichzelf werk te geven. Zou het daardoor zijn dat de EU zijn pluimen laat hangen in de asielkwestie? Straks werken die miljoen Duitse
    vluchtelingen in de asielzorgsector. Ja zo moet het zijn. Nu was dat even geleden wel anders. Toen schiepen mensen behoeften, om zichzelf, of anderen werk te geven. Maar in onze dagen hebben we alles. Probeer maar nog iets nieuw te bedenken. En dus gaan we nu problemen produceren. Het is zoals zeewater. Je schept en schept en toch blijft de voorraad dezelfde. Zou het daarom zijn dat in het klimaatdebat de echte oorzaak verzwegen wordt (de demografie) omdat steeds meer problemen steeds meer mensen opeisen.

Reacties zijn gesloten.